Tìm kiếm nâng cao

Số truy cập:

Thung lũng Ô Kha

  
Dạng tài liệu : Bài trích bản tin
Ngôn ngữ tài liệu : vie
Tên nguồn trích : Nông thôn đổi mới
Dữ liệu nguồn trích : 2006/Số 40/IV. Phát triển cơ sở hạ tầng
Đề mục : 06.61 Cơ cấu kinh tế theo lãnh thổ. Kinh tế theo vùng
Từ khoá : Nông dân làm ăn Nông thôn phát triển Nông nghiệp nông thôn
Nội dung:
Thung lũng Ô Kha - ''thung lũng tử thần'' là cái tên rất quen thuộc trước đây của vùng đất Cam Lâm (nay thuộc 2 huyện Khánh Son và Khánh Anh - tỉnh Khánh Hoà). Nơi đây quanh năm mịt mù sương khói vây quanh những ngọn núi heo hút cao chót vót, tương truyền là nơi có sức hút kỳ lạ có thể làm rơi máy bay... Khánh Sơn ngày nay, có 19.000 dân, chủ yếu là người Rắc Lây, sinh sống trên mảnh đất đỏ màu mỡ đang ''ăn nên làm ra'' với những đặc sản vùng cao...
Xuất phát từ khi mặt trời chưa mọc, phải mất gần một giờ đồng hồ chúng tôi mới vượt qua được con đường đèo quanh co, dài 31 km từ thị xã Cam Ranh lên huyện miền núi Khánh Sơn. Vừa chớm đỉnh đèo, tôi đã cảm nhận được cái lành lạnh của vùng cao. Thi thoảng, những tia nắng sớm xuyên thẳng qua khối mây, chiếu xiên qua hàng cây keo ven đường mang lại chút hơi ấm hiếm hoi. Ngồi sau chiếc xe máy bon bon chạy qua các con dốc, phóng xa tầm mắt đến những sườn đèo thuộc xã Ba Cụm Bắc là rừng chuối sứ bạt ngàn, xanh mướt bao phủ đến tận đỉnh các ngọn núi xung quanh. ''...Chuối sứ là một trong những đặc sản của Khánh Sơn, đã có hàng ngàn ha chuối được bà con trồng từ nhiều năm nay...''- Anh Nguyễn Trọng Lâm, Trưởng phòng Kinh tế huyện Khánh Sơn cho biết. Vào đến trung tâm xã Ba Cụm Bắc, tại mỗi hiên nhà của mỗi hộ dân ở đây đều có hàng chục, hàng trăm buồng chuối sứ xếp chờ chủ nậu đến mang đi. A Ma Dương, một cụ già trên 70 tuổi người Rắc Lây tiếp chúng tôi trong căn nhà gỗ bằng những nụ cười tươi roi rói. Nổi tiếng là một người đi đầu khai hoang trồng tới 18 ha chuối; 1,5 ha lúa nước; 1,9 ha keo lai; thu nhập gần 100 triệu đồng/năm nên từ năm 2002, ông Mấu Xuân Dương đã được ra Hà Nội báo cáo điển hình nông dân sản xuất giỏi toàn quốc. ''Rẫy chuối của tôi giờ chia bớt cho con làm rồi, nay mỗi tháng chặt 2 lần, mỗi lần được chừng 60 buồng, tùy giá từng mùa, trung bình thu được 3 - 4 triệu đồng/tháng" - A Ma Dương cởi mở. Đó là chưa tính tiền bán bẹ thân chuối để làm hàng thủ công mỹ nghệ và tiền thu được từ lá chuối. ''Cây chuối dùng được hết, thân, lá, trái đều có tiền cả, mà là tiền thu hàng tháng, nên tôi luôn động viên con cháu phát triển trồng chuối, bà con ở đây khá lên nhờ chuối đó mà...'' - ông nói tiếp. Đầu mùa mưa năm nay, tận dụng những khoảnh đất rẫy sau nhà còn trống, A Ma Dương đã nhận hỗ trợ 20 cây giống sầu riêng từ phòng Kinh tế huyện về trồng, đồng thời ông cũng cho cày làm luống 1 sào đất cạnh nhà trồng mía tím. Không để cho đất nghỉ, tại mỗi khoảnh đất rẫy sau nhà đều được Ma Dương cho trồng bắp xen với lúa rẫy. Ông xác định, những cây ngắn ngày này cùng với chuối làm chủ lực sẽ cho thu nhập hàng ngày để ''nuôi dài'' gần 2 ha keo và sầu riêng. Thấy cách làm của Ma Dương hiệu quả, cả làng người Rắc Lây người Kinh ở Ba Cụm Bắc và thị trấn Tô Chạp có đất đồi đều học tập làm theo, và tạo nên cảnh tượng bạt ngàn rừng chuối phủ xanh hơn 1.000 ha đồi như ngày nay.
Rời nhà A Ma Dương, chúng tôi lại lên đường tiến sâu vào thung lũng nằm sau ngọn núi Khánh Sơn cao vút. Trên đường đi lại bắt gặp những xe tải đông lạnh đang bốc xếp chuối sứ chở ra Bắc. Đâu đó, trên những vùng đất trũng là những ruộng mía tím, cây mía cao, mập, xếp hàng thẳng tít tắp dọc hai bên đường. ''Trồng mía tím cho thu nhập hàng năm, lãi cao gấp vài chục lần so với trồng lúa đó, Khánh Sơn hiện có trên 200 ha trồng giống mía quý này...'' - anh Lâm giới thiệu. Là một trong những mặt hàng chủ lực mang dấu ấn ''đặc sản Khánh Sơn'', mía tím được trồng trên mảnh đất này cho ra những thân mía mềm và ngọt lịm, ăn vào có vị thơm thơm rất đặc biệt... Như để chứng minh cho cái vị thơm thơm khó tả đó của mía tím Khánh Sơn, anh Phạm Văn Hoa, thôn Tà Luông, thị trấn Tô Hạp lấy dao róc vỏ ngay một cây mía bự cho chúng tôi thưởng thức. Khỏi phải nói chúng tôi cảm thấy thế nào, cái ngọt dịu dàng của mía tím làm cho hành trình lên vùng núi cao của chúng tôi trở nên thi vị hẳn lên. Anh Hoa cho biết: Gia đình anh đã trồng mía tím từ 13 năm nay. Riêng với 5 sào mía tím, mỗi năm cho thu lãi ổn định trên 30 triệu đồng, cộng với những nguồn thu khác anh đã xây dựng được cuộc sống gia đình ổn định, 3 đứa con học hành nên người. Anh Hoa nhẩm tính: Mỗi một sào mía tím anh chỉ đầu tư 3 triệu đồng bao gồm công tưới, phân bón và chăm sóc, khi thu hoạch bán đứng cho chủ lậu được 9 triệu đồng, lãi ròng tới 6 triệu. Với 200 ha mía tím hàng năm người dân Khánh Sơn thu về 12 tỷ đồng.
Được xác định là loại cây chủ lực phát triển kinh tế của vùng đất Khánh Sơn, các loại cây ăn quả chất lượng cao, phù hợp với thổ nhưỡng đã được huyện khuyến khích bà con trồng tập trung. Từ chương trình phủ xanh đất trống đồi núi trọc 743, sau nhiều năm theo dõi, năm 1999, phòng Kinh tế huyện (trước là phòng Nông nghiệp) đã mạnh dạn cơ cấu ''cài'' cây sầu riêng cơm vàng hạt lép Mon Thoong vào vườn cà phê. Không ngờ sau 3 năm, cây sầu riêng lại ''bén duyên'' ngay với vùng đất vốn heo hút này và cho quả rất sai, quả lớn và thơm ngon. Từ những kết quả ban đầu này, phòng đã xây dựng đề án phát triển cây sầu riêng 2006 - 2010 với mục tiêu đến năm 2010 đạt 100.000 cây. Theo đó, sẽ hỗ trợ cho dân nghèo, hộ chính sách 50% giá cây giống và công chăm sóc kỹ thuật để phát triển giống cây đặc sản này. Trưởng phòng Kinh tế Nguyễn Trọng Lâm cho biết, hiện nay tại Khánh Sơn đã trồng được 200 ha sầu riêng với bộ giống chất lượng cao như Ri 6, Mon Yhoong, Chín Hóa từ viện Cây ăn quả miền Nam. Trong đó số diện tích đã cho thu hoạch là 100 ha. Để ''mục sở thị'' giống sầu riêng đặc biệt này, chúng tôi tìm đến trang trại của anh Đặng Tài Hổ, khóm 1 thị trấn Tô Hạp, nơi đang chăm sóc 600 cây sầu riêng trồng xen trên rẫy cà phê rộng tới 9 ha của mình. Anh Hổ cho biết: Từ chương trình 743, anh mạnh dạn nhận 110 cây giống sầu riêng này về trồng, nay 80 cây đã cho thu hoạch. Ước tính mỗi cây trung bình cho thu 50 kg quả, giá thấp nhất hiện nay của giống sầu riêng này là 15.000 đồng/kg, trừ hết chi phí phân bón, chăm sóc, hàng năm riêng với 80 cây sầu riêng anh đã thu được 60 triệu đồng. Những năm giá cà phê ''tụt dốc'' thảm hại, chính cây sầu riêng đặc sản này đã giúp anh có tiền cầm cự với vườn cây.
Nguồn: Báo Nông nghiệp Việt Nam, ngày 5/9/2006.
*******************************
 
Trung tâm Thông tin Khoa học Công nghệ Quốc gia