ĐBSCL: ĐÀN DÊ MẤT GIÁ THẢM HẠI

Liên tục những ngày qua, giá dê giống ở các tỉnh ĐBSCL sụt thê thảm, từ 15-25 triệu đồng/con, xuống còn 2-5 triệu đồng/con; dê thịt từ 35.000-40.000 đồng/kg, nay chỉ còn 20.000-25.000 đồng/kg... giá thấp đã đành nhưng ngặt nỗi kêu bán chẳng được; hàng ngàn hộ nuôi dê đang ngồi trên đống lửa...
Điêu đứng... vì dê!
Xuôi theo quốc lộ 1A, chúng tôi tìm đến nhà ông Đỗ Văn Là, ở xã Long An, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Cách nay mấy năm, ông Là là người tiên phong trong nghề nuôi dê và được nhiều người mệnh danh là "vua dê". Nếu như trước đây, trại của ông lúc nào cũng đông nghẹt người đến mua dê; thậm chí dê mẹ chưa sinh đã có người "đặt cọc"! Thì nay, trại dê đìu hiu không một bóng người, chỉ còn vài chục con dê đứng kêu "be he, be he..." chờ gặm cỏ? Ông Là buồn bã: "Chẳng hiểu sao dê giống tuột giá không phanh, tháng rồi cố lắm mới bán được 9 con nhưng giá rẻ bèo. Hiện thời, đàn dê còn hơn 20 con giống, con nào cũng bụng bự sắp sinh. Nó mà cho ra một bầy 20-30 con dê con, nhưng không ai mua thì tui nuôi chắc... chết!". Đồng cảnh ngộ trên, nhiều hộ nuôi dê ở ấp Mỹ Phước 2, xã Mỹ Hòa (Bình Minh, Vĩnh Long) cũng điêu đứng vì dê. Mấy năm nay, dân địa phương đặt chết danh Mỹ Phước 2 là "ấp dê", bởi từ đầu ấp đến cuối ấp đâu đâu cũng đầy... dê. Ông Hai Giảng- Bí thư chi bộ Mỹ Phước 2 nói: "Tính sơ sơ, đàn dê trong ấp ngót nghét 1.500 con, nhà nào ít cũng 10-20 con; nhiều thì 50-70 con, thậm chí 100 con cũng có. Dê đầy đường mà bán chẳng ai mua, trong khi số lượng dê sinh ra ngày càng tăng. Cứ 5 tháng dê đẻ 1 lứa từ 2-4 con... đà này, chẳng bao lâu nữa ở "ấp dê" không còn đất "chứa" dê".
Hậu quả của cách làm tự phát
Nhiều nông dân nuôi dê chuyên nghiệp cho biết, khoảng 2 năm về trước là thời kỳ con dê lên ngôi. Thời điểm này tình hình dịch cúm gia cầm diễn biến trên diện rộng, nghề heo thịt giá cả bấp bênh, còn bò sữa tuột dốc... Do đó, nhiều người chọn dê để nuôi. Lợi dụng cơ hội này, những thương lái kinh doanh dê giống "kích cầu" đẩy giá con giống lên cao, tạo nên cơn sốt "ảo". Giá dê giống từ 2-4 triệu đồng/con tăng vọt lên 10-15 triệu đồng/con; thậm chí trên 20-25 triệu đồng/con... Ông Lê Thanh Tùng - Phó Giám đốc Trung tâm Giống nông nghiệp Vĩnh Long cho biết: "Hồi thập niên 1980, ở một số tỉnh ĐBSCL cũng từng xảy ra một đợt sốt giá dê như vậy. Tuy nhiên, sau đó lắng dịu và trở về trạng thái cũ. 2 năm qua, giá dê giống lại tăng đột ngột, vượt quá giá trị thực của nó và thiếu cơ sở bền vững. Đến khi thị trường bão hòa, nhu cầu nuôi giảm, lập tức giá dê tuột dốc là chuyện khó tránh khỏi...". Anh Phan Văn Đợi - nông dân nuôi dê ở xã Tân Thành, huyện Lai Vung (Đồng Tháp) nói: "Giá dê giống có lúc trên 20 triệu đồng/con là không thể chấp nhận. Tôi là người nuôi nhưng vẫn không tin giá nó cao đến thế. Thật ra, do giới thương lái tạo cơn sốt ảo để kinh doanh kiếm lời. Làm cho nhiều hộ mua bị hố, cuối cùng ôm lấy hậu quả".
Hiện tại, Vĩnh Long có trên 12.000 con dê lớn nhỏ, An Giang trên 4.000 con, Đồng Tháp khoảng 4.000-5.000 con, Bạc Liêu 2.838 con... Cách làm theo phong trào, thiếu hiểu biết thị trường đã dẫn đến hậu quả cay đắng cho nông dân. Nhiều hộ nuôi dê ở ĐBSCL đang lỗ nặng và ngậm bồ hòn nhìn đàn dê quá lứa không bán được? Không ít hộ có nguy cơ vỡ nợ phải kêu bán đất, bán tài sản thanh toán. Như hộ anh Nguyễn Văn Be, xã Mỹ Hòa (Bình Minh, Vĩnh Long) vay nợ 100 triệu đồng mua 30 con dê; phải chịu lỗ 80 triệu đồng. Anh Phan Văn Hồng đang vướng hàng chục triệu vì lỗ dê. Hàng loạt hộ khác ở ĐBSCL cũng điêu đứng vì... dê!
Nguồn tin: Báo Nông thôn ngày nay ra ngày 30 tháng 9 năm 2005