Nếu không mở rộng liên tục phạm vi tái chế và quản lý an toàn các kim loại nặng có trong nhựa thì một lượng lớn nhựa tái chế có thể quá hạn. Ngành công nghiệp đang nghiên cứu kế hoạch kiểm soát mở rộng phạm vi tái chế. Ngoài ra, các nước như Anh đang nỗ lực tăng cường tái chế các dòng nhựa thải hỗn hợp (ví dụ dòng nhựa thải sinh hoạt ngoại trừ chai nhựa). Ngành công nghiệp nhựa cam kết thực hiện sáng kiến này và ủng hộ việc mở rộng tái chế mang lại hiệu quả sinh thái.

Tuy nhiên, cơ sở hạ tầng và dân số có sự khác biệt giữa các nước thành viên vì vậy, không nên áp dụng giải pháp chung cho tất cả các nước. Ví dụ, Áo và Hà Lan đưa ra quyết định trái ngược với Anh, đó là quyết định không thu gom nhựa thải hỗn hợp mà thu hồi chất thải này thông qua thu hồi năng lượng.

Tái chế là chai nhựa để ứng dụng vào sản xuất bao gói đạt mức kỷ lục. Chai nhựa có thể được sản xuất từ PET, PE, PP hoặc PVC. Năm 2007, 43% tổng số chai PET được thu gom để tái chế. Chai nhựa tái chế đạt 1,2 triệu tấn/năm. Các nước EU 27, Na Uy và Thụy Sỹ có tỷ lệ tái chế dao động lớn từ mức thấp hơn 10% lên gần 70% như Áo hoặc Bỉ nhờ “hệ thống không có tiền đặt cọc”. Các nước có hệ thống tiền đặt cọc đạt tỷ lệ tái chế hơn 90%. Ví dụ, nếu Bỉ đạt hiệu suất tái chế cao sẽ làm tăng tỷ lệ tái chế trung bình khoảng 1 triệu tấn/ năm cho các nước trong EU 27, Na Uy và Thụy Sỹ. Hệ thống ở Bỉ dựa vào việc kết hợp thu gom chai nhựa, vỏ chai kim loại và hộp giấy. Chai nhựa được tách riêng tại nhà máy phân loại rác thải.

Sau đó, các nhà máy tái chế rác xử lý nhựa được tách ra. Vì số lượng chai nhựa được tái chế gia tăng, các thị trường truyền thống về nhựa, sợi tái chế trở nên bão hoà. Nhiều nước đang tiến hành nghiên cứu sử dụng chai PET và chai HDPE tái chế như chai mới, đồng thời ứng dụng để đựng thực phẩm.

Việc tái chế chai nhựa thành chai nhựa sẽ mở ra một thị trường lớn về nhựa tái chế nếu đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm. Cơ quan An toàn thực phẩm châu Âu (EFSA) đã công bố các hướng dẫn để người sử dụng đánh giá mức độ an toàn của nhựa tái chế được sử dụng khi tiếp xúc với thực phẩm. Quy định mới của châu Âu về nhựa (EC 282/2008) yêu cầu, chỉ có nhựa tái chế theo các quy trình được EFSA đánh giá về mức độ an toàn mới được sử dụng đựng thực phẩm.

Các xu hướng thu hồi năng lượng

Năm 2007, trong 27 nước EU, Na Uy và Thụy Sỹ có 7,2 triệu tấn hay 29,2% nhựa thải sau tiêu dùng được thu hồi làm năng lượng (ổn định như năm 2006). Các lò đốt rác thải đô thị vẫn áp dụng công nghệ thu hồi năng lượng phổ biến nhất. Chín trong số các nước này sử dụng từ 58-81% nhựa thải sau tiêu dùng trong các nhà máy thu hồi năng lượng. Pháp sử dụng 38% nhựa thải trái lại không chỉ các nước thành viên mới của EU mà cả các nước khác như Phần Lan, Hy Lạp, Ai len, Tây Ban Nha và Anh, sử dụng gần 20% nhựa thải thu được tại các nhà máy thu hồi năng lượng.
Các nước như Ai Len và Anh ngày càng nhận thức được rằng hiệu suất thu hồi năng lượng tăng, nhưng quá trình quy hoạch phức tạp, kéo dài và giấy phép quy hoạch thường xuyên gây tranh cãi cho các tổ chức phi chính phủ và các nhóm quan tâm đến lợi ích địa phương. Hình thức chuyển đổi chất thải thành năng lượng là tạo ra nhiên liệu thu hồi dạng rắn bằng cách cô đặc chất thải có nhiệt lượng cao và chuyển đổi thành nhiên liệu có đặc điểm xác định được thống nhất giữa người sử dụng và nhà sản xuất.

Các nhiên liệu thu hồi sẽ được sử dụng nhiều hơn sau khi các tiêu chuẩn CEN của Ủy ban tiêu chuẩn châu Âu về sản xuất và thương mại nhiên liệu này được đưa vào áp dụng. Nhiên liệu nhiệt lượng cao có tiềm năng to lớn, một phần thay cho các nhiên liệu khác để đốt cháy đồng thời trong các lò xi măng, nhà máy giấy và nhà máy nhiệt điện tổng hợp (bao gồm sưởi ấm trong khu vực). Nhà máy có công suất thu hồi nhiên liệu lớn được xây dựng ở Đức và đang mở rộng sang các nước khác.

Gần đây, công ty sản xuất nhựa Ineos ở Anh đã được cấp giấy phép xây dựng nhà máy điện vận hành bằng nhiên liệu thu hồi và một công ty điện của Phần Lan cũng đang xây dựng một nhà máy điện sử dụng loại nhiên liệu này. Việc kết hợp đốt nhiên liệu thu hồi với sinh khối tạo ra những tác động hỗ trợ tích cực: bổ sung nhiên liệu thu hồi cho phép đốt cháy sớm hơn (một mặt là do sinh khối thường có chứa nước trái lại nhiên liệu thu hồi lại không có nước), đảm bảo cho quá trình đốt cháy diễn ra nhanh và hiệu quả hơn, sự ổn định hơn trong đốt cháy và công suất của nồi hơi cao hơn.

Vì nhiên liệu thu hồi thường có sẵn tại địa phương, việc đốt cháy đồng thời cả nhiên liệu thu hồi lẫn sinh khối với chi phí thấp cũng là sự lựa chọn hấp dẫn về mặt tài chính. Spittelau là một lò đốt kết hợp nhiệt điện đặt tại trung tâm thành phố Vienna. Nhà máy này có công suất 60.000 tấn/năm và sản xuất 66 MW điện với hiệu suất đạt 86%. Trong đó, 60 MW điện được cung cấp cho hệ thống sưởi ấm của thành phố Vienna và 6 MW bổ sung cho lưới điện thành phố. Nhựa chiếm khoảng 10% trọng lượng của nhiên liệu nhưng lại chứa 50% lượng nhiệt do giá trị nhiệt lượng đặc biệt. Khi khí thoát ra từ ống khói cao 128m, nó đã trải qua một trong những quy trình làm sạch hiệu quả nhất, đảm bảo tuân thủ hoàn toàn Chỉ thị về Thiêu đốt chất thải.

Trong một cuộc thăm dò dư luận được thực hiện vài năm sau khi áp dụng Chỉ thị, có 3% phản đối đốt chất thải và 81% ủng hộ đốt chất thải và sưởi ấm cho khu vực. Đầu tư cho chiến dịch giáo dục toàn diện, đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật cao nhất và lựa chọn kế hoạch nổi bật là mô hình hấp dẫn nên được nhân rộng ở nhiều nơi.

Nguồn: Warmer, 10/2008