Các nhà khoa học cho biết sau 200 năm khí mêtan tăng lên chủ yếu do các hoạt động của con người gây ra, hiện nay các mức mêtan trong khí quyển, một loại khí nhà kính quan trọng nhất, xếp thứ hai, sau CO2 đang ngừng tăng.

Các chuyên gia về khí hậu cho biết sự ổn định của mêtan, cho dù có thể là tạm thời, thì đây vẫn là dấu hiệu quan trọng có thể sẽ làm cho tình trạng nóng lên toàn cầu chậm lại, ngay khi các cuộc bàn thảo vẫn tiếp tục diễn ra bàn về cách thức để giải quyết CO2, một loại khí nhà kính vượt quá mức.

James Hansen, một nhà khí hậu học lâu năm ở Viện nghiên cứu vũ trụ Goddard thuộc NASA nhấn mạnh về tầm quan trọng của mêtan như một loại khí bẫy nhiệt, và đây quả thật là một vấn đề lớn.

Ông cho biết: rõ ràng hơn bao giờ hết "mêtan có cơ hội để gây nóng lên toàn cầu. Chúng ta có thể làm cho mêtan ngừng tăng và thậm chí còn giảm xuống nữa, hầu như bằng các hoạt động thiết thực". Những hoạt động này có thể là hàn gắn lại những đường ống rò rỉ hoặc khống chế khí không cho phát tán khỏi những nơi khai thác mỏ hoặc trong quá trình khoan dầu khí.

Những lợi ích khác như cải thiện chất lượng không khí tốt hơn. Mêtan làm cho khí quyển nóng lên và góp phần hình thành ôzôn, một thành phần của sương khói.

Các hoạt động làm giảm các phát tán mêtan còn đạt được những kết quả nhanh hơn rất nhiều so với các biện pháp cắt giảm CO2 cụ thể. Một khi mêtan thải ra, thành phần chính trong khí thiên nhiên, tồn tại trong khí quyển từ 8-10 năm trước khi chúng bị phân huỷ, còn CO2 lại phát tán mọi lúc do đốt các nhiên liệu hoá thạch hoặc cháy rừng và tồn tại kéo dài tới 100 năm.

Các nhà nghiên cứu Hoa Kỳ và Hà Lan đã đo được các mức thay đổi của mêtan và cho biết họ đã tìm được chứng cứ về những hoạt động của con người không vì mục đích hạn chế biến đổi khí hậu mà do nguyên nhân khác, đặc biệt là việc khai thác dầu khí gần như phải "đóng cửa" sau khi Liên Xô tan rã.

Các phương pháp sản xuất lạc hậu đã làm phát tán những dòng khí lớn rò rỉ từ các đường ống cũng như từ các giếng khoan. Việc áp dụng các biện pháp mới hơn và ít rò rỉ hơn thường diễn ra chậm chạp.

Một số chuyên gia khí hậu nhận xét rằng, các phát tán mêtan thường hay thay đổi nhiều hơn và có lẽ dễ kiểm soát hơn là các phát tán CO2. Tuy nhiên, đây là lần đầu tiên các nhà khoa học đã tìm được một khu vực chứa mê tan tập trung từ 1999 đến 2002. Năm 2003, một phân tích toàn cầu đã tiến hành, song vẫn chưa hoàn tất.

Phân tích mới vừa được công bố gần đây trong ấn phẩm nghiên cứu Địa vật lý của Phòng thí nghiệm quan trắc khí hậu và dự báo thuộc Bộ thương mại ở Boulder, Colorado và Viện nghiên cứu không gian vũ trụ quốc gia của Hà Lan.

Hansen cho biết, hãy còn quá sớm để đưa ra một nguyên nhân đặc biệt của sự thay đổi vì mêtan có khá nhiều nguồn. Gần 70% là do các hoạt động của con người gây ra, hầu hết là từ khai thác và sử dụng nhiên liệu hoá thạch.

Nguồn: New York Times, 12/2003.