Vào lúc 12g50 ngày 4/7 (giờ Hà Nội), viên đạn đồng khổng lồ do phi thuyền Deep Impact của NASA bắn ra đã lao vào sao chổi Tempel 1. Vụ va chạm diễn ra thành công, cách Trái đất 133 triệu km.

Các chuyên gia NASA hy vọng, vụ nổ này có thể tạo ra một cái hố trên bề mặt sao Chổi Tempel 1, đủ rộng để lộ ra phần bên trong của sao Chổi. Tàu Deep Impact được trang bị máy quay có độ phân giải cao sẽ chỉ có dưới 15 phút để ghi lại hình ảnh vụ nổ và một phần ''nội thất'' của sao Chổi, trước khi bị cơn mưa các mảnh vụn bao phủ.

Các nhà khoa học tại trung tâm kiểm soát ở Phòng thí nghiệm động cơ phản lực của NASA đã vô cùng hân hoan khi tin tức về vụ va chạm được truyền đi. Đây là một sự kiện quan trọng đối với NASA vì thí nghiệm trị giá 333 triệu đôla này sẽ trả lời những câu hỏi căn bản về nguồn gốc của Thái dương hệ. TS Charles Elachi, Giám đốc Phòng thí nghiệm, sung sướng thốt lên: ''Chúng ta đang mở ra những lĩnh vực mới trong việc khám phá Vũ trụ. Khi phân tích các dữ liệu, chúng ta sẽ có hiểu biết mới về vũ trụ''.

Viên đạn đầu nặng 372kg đã lao vào sao chổi Tempel 1 hình trái lê với tốc độ 37.000km/giờ và giới khoa học mong đợi sẽ tạo ra một hố lớn, làm bắn tung toé các mảnh vụn. Phi thuyền Deep Impact, chỉ có 13 phút để quan sát vụ va chạm, đang truyền ảnh về Trái đất.

Một bức ảnh của Deep Impact truyền về cho thấy một điểm sáng ở phần dưới của sao chổi nơi vụ va chạm diễn ra. Vụ va chạm làm cho một đám mây mảnh bụi bắn vào không gian. Khi những hạt bụi này tan đi, các nhà khoa học hy vọng có thể nhìn vào bên trong lõi đóng băng của sao chổi - hỗn hợp băng và đá còn lại từ thời kỳ sơ khai của Thái dương hệ. Theo họ, phải mất hàng tháng trời mới phân tích hết mọi dữ liệu của vụ va chạm. Hình ảnh do camera trên viên đạn chụp được vài giây trước khi va chạm cho thấy địa hình bằng đá, trong đó có nhiều miệng hố hình tròn trên bề mặt sao chổi.

Vụ va chạm có thể hé lộ bí mật về cấu trúc và thành phần của lõi sao chổi. Trước kia, con người mới chỉ nghiên cứu nhân của bốn sao chổi bằng phi thuyền: Halley, Giacobini-Zinner, Wild 2 và Borrelly. Tuy nhiên, chưa có phi thuyền nào cung cấp những chi tiết như Deep Impact. Dữ liệu dưới dạng quang phổ đã làm sáng tỏ rằng nhân của sao chổi-có đường kính vài kilomet- là hỗn hợp của băng, đá và một số vật liệu hữu cơ chứa cacbon. Tuy nhiên, giới khoa học vẫn chưa biết tỷ lệ của những vật liệu này và trạng thái của chúng (khối cứng, vỡ vụn...).

Được phát hiện vào năm 1867, sao Chổi Tempel 1 có kích thước bằng thành phố Manhattan của Mỹ (khoảng 28 km2), quay quanh Mặt Trời theo một quỹ đạo hình êlíp với chu kỳ ngắn và có thể nhìn thấy 5,5 năm một lần.

Sao Chổi là một khối đóng băng gồm băng, đá, bụi, tức là những gì còn lại sau quá trình hình thành Mặt Trời cách đây 4,5 tỷ năm.

M.Q. (tổng hợp)