Ngày 7/11/2006, tại trụ sở của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) ở Geneva (Thụy Sĩ) đã diễn ra phiên họp đặc biệt của Ðại hội đồng WTO về việc kết nạp Việt Nam vào tổ chức thương mại lớn nhất thế giới này.
Mở đầu phiên họp, ông Eirik Glenne, Chủ tịch Ðại hội đồng WTO, đồng thời là Chủ tịch Ban Công tác về việc Việt Nam gia nhập WTO, đã tóm tắt quá trình đàm phán và gõ búa thông qua các cam kết của Việt Nam với sự nhất trí của toàn thể 149 thành viên WTO, hoàn tất tiến trình 11 năm đàm phán. Ngay sau đó, Ðại hội đồng đã thông qua Nghị định thư WT/ACC/VNM/48 về việc gia nhập của Việt Nam.
Lễ ký nghị định thư gia nhập đã diễn ra trang trọng giữa Bộ trưởng Thương mại Việt Nam, Trương Ðình Tuyển và Tổng giám đốc WTO, Pascal Lamy trước sự chứng kiến của Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm, Trưởng đoàn cấp cao Chính phủ Việt Nam dự lễ gia nhập WTO.
Phát biểu ý kiến tại buổi lễ, Tổng giám đốc WTO Pascal Lamy chúc mừng Việt Nam chính thức gia nhập vào WTO, đánh dấu mốc quan trọng của Việt Nam trên con đường hội nhập kinh tế thế giới. Ông nhấn mạnh, việc Việt Nam gia nhập WTO đã làm tăng thêm uy tín của tổ chức thương mại lớn nhất hành tinh này, không những đem lại nhiều lợi ích cho Việt Nam, mà còn cho tất cả các nền kinh tế thành viên. Ông đánh giá cao nỗ lực đàm phán tích cực và chủ động của Việt Nam để có kết quả này. Ðại diện của một số thành viên WTO thuộc các châu lục đã phát biểu ý kiến chúc mừng Việt Nam và bày tỏ tin tưởng rằng mối quan hệ hợp tác với Việt Nam sẽ ngày càng phát triển.
Tiếp đó, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao, Phạm Gia Khiêm, đã đọc bài phát biểu. Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm nhấn mạnh, việc Việt Nam gia nhập WTO là một sự kiện có ý nghĩa vô cùng quan trọng, mở đường cho Việt Nam tham gia một cách bình đẳng vào thể chế thương mại toàn cầu. Sự kiện này cũng thể hiện sự đánh giá cao và những tình cảm nồng hậu mà cộng đồng quốc tế đã dành cho Việt Nam, đặc biệt là những thành quả mà nhân dân Việt Nam đã đạt được trong công cuộc Ðổi mới toàn diện về kinh tế-xã hội và tiến hành hội nhập kinh tế quốc tế, cũng như những đóng góp của Việt Nam vào xu thế hợp tác vì hòa bình và phát triển trên thế giới. Phó Thủ tướng thay mặt Chính phủ Việt Nam bày tỏ cảm ơn đến các ông Lamy và Glenne cũng như các quan chức và chuyên gia khác của WTO về thiện chí, sự ủng hộ và hỗ trợ nhiệt tình dành cho Việt Nam trong các chặng đường đàm phán vừa qua.
Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm nêu rõ, việc trở thành thành viên của WTO sẽ mở ra cơ hội mới cho Việt Nam mở rộng thị trường, thu hút đầu tư, tranh thủ công nghệ để phát triển. Việt Nam sẽ nghiêm chỉnh thực hiện các cam kết của một thành viên, đồng thời sẽ tích cực đóng góp vào các công việc chung của tổ chức này. Phó Thủ tướng bày tỏ sự tin tưởng mạnh mẽ rằng với nỗ lực của mình và sự hỗ trợ, hợp tác nhiệt tình của các thành viên WTO khác, Việt Nam nhất định sẽ là một thành viên tin cậy và có trách nhiệm của WTO, sẽ góp phần xứng đáng vào các nỗ lực chung nhằm xây dựng một hệ thống thương mại đa biên công bằng, bình đẳng và cùng có lợi.
Trước đó, Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm đã có các cuộc gặp với ông P.Lamy và ông E.Glenne cùng các thành viên của Ban Công tác.
Ngay sau Lễ kết nạp Việt Nam đã diễn ra cuộc họp báo với sự có mặt của Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm, các quan chức cấp cao của WTO cùng các bộ trưởng, thứ trưởng các bộ, ngành có liên quan và các chuyên gia đàm phán của Việt Nam. Trả lời câu hỏi của các nhà báo về sự kiện có ý nghĩa này, các ông P.Lamy và E.Glenne đều đánh giá cao thành công của Việt Nam và chúc Việt Nam đạt được những thành công mới sau khi trở thành thành viên của WTO.
Theo thể lệ, Nghị định thư nêu trên sẽ được trình ra Quốc hội nước ta để xem xét và phê chuẩn, sau đó gửi tới Ban Thư ký WTO. Sau 30 ngày kể từ khi Ban Thư ký WTO nhận được văn bản phê chuẩn của Quốc hội, Việt Nam trở thành thành viên chính thức thứ 150 của WTO.
Trong xu thế toàn cầu hóa đang mở rộng trên toàn thế giới, WTO trở thành một không gian hợp tác kinh tế - thương mại rất quan trọng đối với các nền kinh tế. Tổ chức kinh tế - thương mại rộng lớn này được thành lập do nhu cầu phát triển của thế giới, đến nay hội tụ 150 nền kinh tế thành viên, bao gồm gần như tất cả các nền kinh tế lớn, mạnh ở khắp năm châu và khoảng 30 quan sát viên.
WTO điều tiết các hoạt động kinh tế và thương mại thế giới, chiếm 85% thương mại hàng hóa, 90% thương mại dịch vụ toàn cầu. WTO đặt mục tiêu cắt giảm và xóa bỏ thuế quan, hoạt động trên những nguyên tắc chính là minh bạch hoá chính sách, đối xử công bằng giữa các nền kinh tế, không phân biệt đối xử giữa các thành phần kinh tế, mở cửa thị trường hàng hóa và dịch vụ.
WTO là diễn đàn giải quyết các tranh chấp thương mại và những rào cản khác trong thương mại. WTO ngày càng chứng tỏ thật sự là một thương trường rộng lớn, quan trọng, có tổ chức, luật lệ và rất cần thiết đối với các nền kinh tế. Các nền kinh tế thành viên phải tuân thủ các quy định chung về sản xuất, kinh doanh cũng như hàng hóa, các quy tắc buôn bán chung.
Cho đến lúc này, dù còn một số thủ tục, song việc Việt Nam trở thành thành viên chính thức của WTO sau vài chục ngày nữa là điều chắc chắn. Quốc hội nước ta, trong kỳ họp này, sẽ xem xét, phê chuẩn Nghị định thư về việc gia nhập WTO. Ðảng, Quốc hội và Chính phủ nước ta đã có những chính sách và biện pháp nỗ lực để nước ta sớm gia nhập WTO, coi đây là một bước lớn triển khai chủ trương chủ động, tích cực hội nhập kinh tế quốc tế.
Ngay từ khi WTO ra đời, ngày 1-1-1995, Việt Nam đã nộp đơn xin gia nhập WTO và tại Hội nghị Bộ trưởng thứ nhất của WTO ở Singapore, Bộ trưởng Lê Văn Triết, đại diện Chính phủ Việt Nam đã tham dự với tư cách quan sát viên của WTO. Quá trình đàm phán gia nhập WTO của nước ta kéo dài hơn 11 năm, trải qua 14 phiên đàm phán đa phương và đàm phán với 28 đối tác song phương vô cùng phức tạp, cũng là một trong những quá trình đàm phán cam go và kéo dài nhất đối với chúng ta trên trường quốc tế.
Những kinh nghiệm và bài học trong quá trình đàm phán gia nhập WTO gian nan và kéo dài sẽ rất bổ ích cho chúng ta trên những diễn đàn và trên thương trường quốc tế. Trong quá trình diễn ra các cuộc đàm phán gia nhập WTO, chúng ta tích cực chuẩn bị mọi mặt ở các cấp, các ngành và địa phương để có thể nhanh chóng thích nghi môi trường WTO.
Ðiều đó thể hiện sự đúng đắn trong hoạch định chính sách, nỗ lực chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế, cũng như tỏ rõ quyết tâm và tiềm năng của toàn Ðảng, Chính phủ, doanh nghiệp và toàn dân ta thực hiện thắng lợi công cuộc đổi mới, tiến tới xây dựng một nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, sánh vai cùng các nước trong khu vực và trên thế giới.
Gia nhập WTO đòi hỏi nhân dân ta đoàn kết nhất trí, nỗ lực vượt bậc, sát cánh cùng nhau tạo nên sức mạnh mới, tranh thủ thời cơ, vượt qua thách thức, để đất nước tiếp tục phát triển nhanh và bền vững. Vui mừng, chủ động, vững tin gia nhập WTO, chúng ta quyết tâm đưa nước ta sớm ra khỏi tình trạng kém phát triển, đồng thời góp phần củng cố và hoàn thiện cơ cấu kinh tế-thương mại toàn cầu này.
Nguồn: Tổng hợp từ Báo Nhân Dân và TTXVN, 7/11