Hợp tác viễn thông và công nghệ thông tin (VT và CNTT) trong APEC bắt đầu thực hiện từ năm 1990 theo sáng kiến của Singapore. Kể từ đó đến nay, trong APEC hợp tác này được thực hiện thông qua tiến trình Hội nghị Bộ trưởng VT và CNTT (APEC TELMIN), Hội nghị quan chức cao cấp (APEC TELSOM), Cuộc họp nhóm công tác (APEC TELWG).
Các chủ trương hợp tác VT và CNTT trong APEC được thảo luận và thông qua tại Hội nghị Bộ trưởng VT và CNTT tổ chức hai năm một lần và được thể hiện thông qua các tuyên bố chung ở mỗi hội nghị. Các chủ trương hợp tác này được cụ thể hóa và thực hiện tại các cuộc họp nhóm công tác được tổ chức hai lần/năm thông qua hoạt động của bốn tiểu nhóm công tác gồm: thuận lợi hóa thương mại; hợp tác phát triển; tự do hóa; phát triển nguồn nhân lực.
Kết quả của hoạt động hợp tác VT và CNTT APEC là việc thực hiện hàng loạt các dự án, đề xuất hợp tác nổi bật trong cả bốn tiểu nhóm công tác nêu trên, bao gồm: xây dựng và thực hiện Chiến lược an ninh mạng, tạo thuận lợi cho giao dịch thương mại trong môi trường Internet; xây dựng nguyên tắc về phát triển băng rộng chuẩn bị cho việc ứng dụng các dịch vụ mới; xây dựng và thực hiện các nguyên tắc về hài hòa và tăng cường năng lực thực thi của công tác quản lý, thực hiện Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về chứng nhận hợp chuẩn thiết bị viễn thông; thực hiện hàng loạt các dự án đào tạo, hội thảo chuyên đề về tự do hóa, an toàn an ninh thông tin, Chính phủ điện tử, đào tạo nguồn nhân lực về CNTT hướng tới mục tiêu xây dựng xã hội thông tin APEC.
VT và CNTT là lĩnh vực phát triển với tốc độ nhanh và mạnh. Hội tụ giữa VT và CNTT cho ra đời nhiều dịch vụ mới phong phú và đa dạng, đòi hỏi công tác quản lý phải theo kịp để bảo đảm sự cân bằng giữa quản lý-công nghệ-lợi ích người tiêu dùng. APEC là diễn đàn hợp tác kinh tế quy tụ nhiều nền kinh tế mạnh nhất thế giới về VT và CNTT như Mỹ, Canađa, Nhật Bản, Hàn Quốc. Kinh nghiệm đi trước về công nghệ, mở cửa thị trường, quản lý nhà nước của các nền kinh tế này tạo điều kiện học hỏi cho các nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam.
Bưu điện Việt Nam tham gia APEC từ năm 1998. Đây là cơ hội lớn cho Bưu điện Việt Nam trong quá trình hội nhập các nền kinh tế hàng đầu thế giới về VT và CNTT. Thông qua hợp tác APEC, Bưu điện Việt Nam tiếp cận hàng loạt các vấn đề mới trong lĩnh vực VT và CNTT như mở cửa thị trường, quản lý trong môi trường hội tụ công nghệ, bảo đảm an toàn an ninh thông tin. Một số hoạt động hợp tác mang lại hiệu quả rất thiết thực như tham gia Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về chứng nhận hợp chuẩn thiết bị viễn thông (TEL MRA).
Việc tham gia Pha 1 của TEL MRA về công nhận kết quả đo thử thiết bị cho phép cơ quan quản lý Việt Nam tận dụng năng lực đo kiểm nước ngoài để tăng cường kiểm soát chất lượng các thiết bị viễn thông nhập khẩu. Nhờ vậy, người tiêu dùng được hưởng giá thành sản phẩm thấp hơn do chi phí giảm và sớm tiếp cận các sản phẩm công nghệ mới.
Hợp tác APEC cũng đã thúc đẩy đáng kể các hoạt động chống tội phạm mạng, tranh thủ được sự hỗ trợ kỹ thuật của APEC trong lĩnh vực này. Ngoài ra, Việt Nam tham gia đồng chủ trì hàng loạt các sáng kiến về hợp tác trong các lĩnh vực Chính phủ điện tử, lãnh đạo thông tin Chính phủ, quản lý nhà nước về thông tin và viễn thông, an toàn an ninh thông tin.
Việc tham gia các sáng kiến trong các lĩnh vực kể trên tạo điều kiện cho cán bộ nước ta nâng cao trình độ chuyên môn, ngoại ngữ, phong cách làm việc chuyên nghiệp. Từ năm 2003, Việt Nam liên tục cử đại diện là Phó Chủ tịch Nhóm công tác để tham gia điều hành các hoạt động của APEC TEL.
Trong thời gian tới, Việt Nam đặt trọng tâm quan hệ hợp tác với các nền kinh tế APEC trong một số lĩnh vực về hợp tác phát triển, chủ động đề xuất, tham gia các dự án trong lĩnh vực này để học tập các kinh nghiệm về quản lý trong môi trường hội tụ công nghệ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp hợp tác phát triển, đa dạng hóa các loại hình dịch vụ, nâng cao chất lượng, giảm giá thành. Về thuận lợi hóa thương mại, tạo điều kiện cho các tổ chức, doanh nghiệp tham gia vào các dự án về an toàn, an ninh thông tin hướng tới triển khai thành công Chính phủ điện tử, thương mại điện tử tại Việt Nam. Về phát triển nguồn nhân lực: phối hợp các dự án của APEC để tổ chức hội thảo, đào tạo ngắn ngày tại Việt Nam, tạo điều kiện cho nhiều lượt cán bộ tham gia tiếp cận các tri thức, kinh nghiệm quản lý tiên tiến.
Nguồn: Báo Nhân dân, 21/10/2006