Kể từ ngày 1/7/2006, Luật Sở hữu trí tuệ (SHTT) sẽ chính thức có hiệu lực. Các chuyên gia trong lĩnh vực này dự đoán rằng, sẽ có không ít vụ kiện về SHTT xảy ra, trong đó, đặc biệt nổi lên các vụ kiện về vi phạm bản quyền phần mềm máy tính. Lĩnh vực này đang được coi là “điểm nóng”, không chỉ đối với Việt Nam, trong lĩnh vực SHTT.
Theo số liệu của Công ty Nghiên cứu thị trường IDC, thiệt hại do việc sao chép phần mềm trái phép trên toàn thế giới đã lên tới 34 tỷ USD trong năm 2005, tăng 16 tỷ USD so với năm trước. Mỹ là quốc gia có tỷ lệ sao chép thấp nhất trong các quốc gia được nghiên cứu, song thiệt hại lên tới 6,9 tỷ USD. Trung Quốc bị thiệt hại 3,9 tỷ USD (tỷ lệ sao chép 86%). Ở Việt Nam, những thiệt hại về kinh tế do việc vi phạm bản quyền phần mềm “mang lại” chưa phải là nhiều, nhưng lại làm cho nền công nghiệp phần mềm Việt Nam không phát triển được.
Nhận thức được tầm quan trọng của việc thực thi Luật SHTT, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), Chính phủ đã kêu gọi các cơ quan nhà nước và các doanh nghiệp sử dụng phần mềm có bản quyền. Biểu hiện rõ ràng nhất của quyết tâm này là mới đây, trong khuôn khổ chuyến thăm Việt Nam của Chủ tịch Tập đoàn Microsoft Bill Gates, Bộ Tài chính đã ký thỏa thuận Bản quyền doanh nghiệp với Microsoft, nhằm trang bị phần mềm có bản quyền cho toàn bộ hệ thống tin học của Bộ Tài chính. Thỏa thuận này có thể coi là bước khởi đầu cho việc sử dụng phần mềm có bản quyền của các cơ quan Chính phủ Việt Nam.
Theo Bộ trưởng Bộ Bưu chính - Viễn thông Đỗ Trung Tá, tới đây, khi Việt Nam gia nhập WTO, các nước sẽ quan tâm nhiều hơn đến việc thực thi vấn đề SHTT của Việt Nam. Để tránh các vụ kiện tốn kém, cũng như làm ảnh hưởng đến môi trường đầu tư của Việt Nam, các doanh nghiệp nên chủ động cam kết và từng bước lập kế hoạch đầu tư vào việc sử dụng phần mềm có bản quyền, để sẵn sàng bước vào cuộc cạnh tranh gay gắt trong tương lai. Nhằm tăng cường việc thực thi quyền SHTT, mới đây, Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đã trình Chính phủ một đề án với nhiều biện pháp tổng hợp, trong đó, biện pháp quan trọng nhất là tăng cường năng lực của các cơ quan thực thi (quản lý thị trường, công an kinh tế, toà án và cơ quan thẩm định vi phạm…). Các cơ quan này sẽ phối hợp mở các cuộc thanh, kiểm tra quy mô lớn về thực thi quyền SHTT, trong đó có cả vấn đề thực thi bản quyền về phần mềm.
Nguồn: Báo Đầu tư, 21/6/2006